गोलाप्रथाले जोगाएको न्यायालयको गरिमा

सार्वजनिक बिदामा बाहेक दैनिक बिहान १० बजे सर्वोच्च अदालतको बैठक कक्षमा प्रधानन्यायाधीश, न्यायायाधीशहरू, मुख्य रजिष्ट्रार, मुद्दा व्यवस्थापनमा संलग्न कर्मचारी, सूचना-प्रविधि प्राविधिकहरू जम्मा हुन्छन्। जति जना न्यायाधीश उपस्थित छन्, उति नै संख्यामा नम्बर र मुद्दाका संकेत लेखिएका विभिन्न रङका गोला एउटा कालो थैलीमा राखिएको हुन्छ। ती गोला वरिष्ठताका आधारमा न्यायाधीशहरूलाई थैलीबाट पालैपालो निकाल्न लगाइन्छ। त्यही गोलाको आधारमा सम्बन्धित न्यायाधीशले त्यस दिन आफूले छिन्ने मुद्दाहरूबारे जानकारी पाउँछन्। तानेको गोलामा रहेको नम्बर र संकेतको आधारमा अदालत प्रशासनका कर्मचारीले न्यायाधीशलाई मुद्दाको जानकारीसहितको सूची थमाउँछन्।

गोला प्रणाली पारदर्शी मानिन्छ। मुद्दा हेर्ने न्यायाधीश र इजलास कसैले पनि पूर्वानुमान गर्न सक्दैन। गोला तानेपछि मात्रै कुन मुद्दा कुन कुन न्यायाधीशले एकल, संयुक्त र पूर्ण इजलासबाट छिन्दै छन् भन्ने थाहा हुन्छ। गोला प्रक्रियाबाट मुद्दा बाँडफाँड भएर इजलास गठन गरिन्छ। मुद्दा व्यवस्थापन शाखाले प्रत्येक दिन, साप्ताहिक, पूरक पेसी सूचीमा समावेश गरेका र भैपरी आउने मुद्दाको सुनुवाइका लागि गोला प्रक्रियाबाटै इजलास गठन हुन्छन्। यस प्रक्रियाको मुख्य उद्देश्य पेसी तोक्ने प्रधानन्यायाधीशको एकल अधिकार कटौती गरेर न्यायाधीशहरूले गोलामार्फत मुद्दाको सूची आफैँ छनोट गरी न्याय सम्पादन पारदर्शी रूपमा गर्नु हो।