राहदानी छपाइ घोटाला : आरजुलाई जोगाएर कर्मचारीलाई मात्र मुद्दा, के गर्लान् बालेनले ?

राहदानी छपाइ तथा प्रणाली व्यवस्थापनको ठेक्का प्रक्रियामा १० अर्ब रुपैयाँभन्दा बढीको भ्रष्टाचार भएको ठहर गर्दै अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले सोमबार विशेष अदालतमा मुद्दा दायर गरेको छ । राहदानी विभागका महानिर्देशक तीर्थराज अर्यालसहित १८ जनाविरुद्ध भ्रष्टाचार मुद्दा दायर गरिएको हो । तर, यस प्रकरणमा पूर्वपरराष्ट्रमन्त्री डा. आरजु राणा देउवालाई प्रतिवादी बनाइएको छैन ।

अख्तियारले राहदानी विभागका महानिर्देशक अर्याल, निर्देशक सुनीलकुमार केसी, तत्कालीन लेखा अधिकृत तुलसीप्रसाद आचार्य, शत्रुघ्नप्रसाद शर्मा पोखरेल, रवीन्द्रराज भण्डारी, राजाराम दाहाल, विपिन प्रसाईलगायतका कर्मचारीलाई भ्रष्टाचारमा संलग्न भएको भन्दै मुद्दा चलाएको छ । यस्तै जर्मन कम्पनी म्युहलबाउर र भेरिडासका नेपाली प्रतिनिधिहरू मनेन्द्र मल्ल र सिद्धार्थ थापालाई प्रतिवादी बनाएको छ । सिद्धार्थ थापा पूर्वप्रधानमन्त्री सूर्यबहादुर थापाका नाति हुन् । उनका बुवा सुनीलबहादुर थापा कांग्रेसबाट राष्ट्रिय सभा सदस्य छन् । यो घोटाला हुँदा सुनीलबहादुर थापा राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलका सल्लाहकार थिए ।

यस मुद्दामा १० अर्ब १३ करोड ४ लाख ६१ हजार ४७७ रुपैयाँ बिगो दाबी गरिएको छ । गत वर्ष राहदानी छपाइको लागि दुई प्याकेज बनाएर ठेक्का दिइएको थियो । म्युहलबाउरले एक अर्ब ५५ करोड र भेरिडासले ६ अर्ब ५५ करोडको ठेक्का पाएका थिए ।

यी दुई कम्पनीलाई राजनीतिक पहुँचको आधारमा ठेक्का दिलाइएको भनेर त्यतिबेलै व्यापक विवाद भएको थियो । किनभने मनेन्द्र मल्ल एमाले निकट र सिद्धार्थ थापा कांग्रेसनिकट भएकाले तत्कालीन एमाले-कांग्रेस संयुक्त सरकारको बेलामा ठेक्का बाँडफाँट भएको थियो ।

यस प्रकरणमा तत्कालीन परराष्ट्रमन्त्री आरजु राणा देउवाको प्रत्यक्ष चासो र संलग्नता थियो । जिम्मेवारीका हिसाबले पनि उनी विभागीय मन्त्री भएकाले जवाफदेही हुनुपर्छ । तर अख्तियारले उनीविरुद्धको उजुरी ‘मुलतबी’मा राख्ने निर्णय गरेको छ ।

अनुसन्धानका क्रममा अख्तियारले आरजुलाई बयानका लागि बोलाएको थियो तर उपचारका क्रममा रहेको भन्दै उनी उपस्थित भइनन् । आरजु पति शेरबहादुर देउवासहित कहिले सिंगापुर त कहिले हङकङ गरिरहेकी छन् । उनका छोरा जयवीर देउवा समेत विभिन्न ठेकापट्टा र लेनदेनमा जोडिँदै आएका छन् । आरजुका भाइ समेत यस्ता ठेकापट्टाको चलखेलमा पहिलादेखि नाम कमाएका पात्र हुन् । तर आरजुको आसपासमा अख्तियारले अहिलेसम्म कसैलाई छोएको देखिँदैन ।

अख्तियारका अधिकारीहरु भने ठेक्का प्रक्रियामा राणाको संलग्नताबारे अनुसन्धान भइरहेको बताउँछन् । तर हाललाई उनीविरुद्धको मुद्दा अघि नबढाउँदा अख्तियार नेतृत्वमाथि खुट्टा कमाएको आरोप लागिरहेको छ । यति ठूलो घोटालामा कर्मचारीलाई मात्र भ्रष्टाचार मुद्दा चलाएर राजनीतिक नेतृत्वलाई जोगाइएको आरोप अख्तियार नेतृत्वले खेप्नुपरेको छ ।

रास्वपा नेतृत्वको सरकार आएपछि ठूला भ्रष्टाचार काण्डमा मुद्दा चलाउन अख्तियारमाथि दबाब परिरहेको छ । केही दिनअघि मात्र प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहको कार्यकक्षमा अख्तियारका पदाधिकारीहरुलाई घन्टौंसम्म राखेर यस विषयमा प्रश्न उठाइएको थियो । सोमबार मात्र प्रधानमन्त्री शाहले रास्वपाको महाधिवेशन उद्घाटन सत्रको सार्वजनिक कार्यक्रममै अख्तियारलाई ५ घन्टा मात्र होइन, ५ वर्ष केरकार गर्न पनि तयार रहेको भन्दै केही संकेत गरिसकेका छन् । यसले अख्तियारका कामकारबाहीलाई लिएर समेत दुई तिहाइ बहुमत रहेको रास्वपा-सत्ताले केही महत्त्वपूर्ण कदम चाल्न सक्ने देखिएको छ ।