राज्य, सहकारी र लुटको संस्कृति

राजनीतिशास्त्री अगर्वनका अनुसार राज्य भनेको निश्चित भौगोलिक क्षेत्रभित्रको विधिको शासनमा चल्ने संस्था हो । विधिको शासन भन्नाले मुलुकको संविधान, नियम, कानुन र नीतिअनुसार शासन व्यवस्था सञ्चालन गर्ने पद्घति हो । हाम्रो मुलुक निश्चित भौगोलिक सीमाभित्र रहेको भए तापनि विधिको शासनमा चलेको छैन । मुलुकका शीर्ष भनिने केही संख्याका नेतागणहरूले विधिको शासनको धज्जी उडाएका छन् । विधिको शासन बिथोल्ने मुख्य संस्था नै राज्य बनेको हो । अगर्वनले भनेजस्तो विधिको शासनमा चल्ने संस्थारूपी राज्यलाई व्यक्तिको शासनमा चलाएर लोकतन्त्रको उपहास गरेका छन् ।

अझै साँघुरो ढंगले भन्ने हो भने तीन दलका शीर्ष नेताहरूको आत्मगत निर्णयमा मुलुक चलेको छ । अझै कहिलेकाहीँ त सत्तामा रहेका दुईवटा नेताहरूको लहडमा मुलुक लड्खडाएको छ । जनताको भोटलाई मजाक ठान्ने र आफ्ना स्वार्थहरू पूरा गर्ने हेतुले राजनीति निर्देशित भएकाले न त सुशासनमा मुलुक चल्न सक्यो, न त विकासले गति पक्रिन नै सक्यो ।