रूवाउने माया

हिउँद लागेपछि तलकोटवासीहरू पैसा र अन्नको जोहो गर्न बिहानीपख खोरबाट निस्केका कुखुराजस्तै टाढा–टाढा पुग्छन् । कोही भारत झर्छन्, कोही पोखरा र काठमाडौंसम्म आउँछन् त कोही कहिल्यै गाउँ नफर्किनेगरी टाढा पुग्छन् । हिउँदमा तलकोट गाउँ धौलागिरिझैं चम्किन्छ, तर त्यहीँ बस्ने पवित्राको जिन्दगीमाथि भने सधैं दुःखका बादल बढारिरह्यो । धन्न यसपटक ऊ याल्वाङ, सार्पुनाथ र सर्केगाउँको उत्तरी सिमानातिर यार्सागुम्बा टिप्न चहार्नुपरेन । किनकि, उसैको घरमुनिको सल्लेरी वनमा पारी बुंगल र थलारा गाउँ जाने बाटो बन्दै छ । पवित्रा र उसको लोग्ने हिजोआज त्यही काम गर्छन् ।

रातभरी पिएर भाले बास्ने बेला ओछ्यानमा ढलेको लोग्नेलाई उठाएर काममा लिएर हिँड्नु स्वास्नी मान्छेका लागि थाप्लोमा कति ठूलो बोझ बोक्नु हो ? लोग्नेलाई दिनहुँ पिएर हिँड्ने बानी परेको छ । यसै पनि हिजोआज नुनेले स्वास्नीलाई देखिसक्दैन । बोल्नुपरे झर्किन्छ, फर्किन्छ, तर्किन्छ । र, पनि बिहानै घरमा चुकुल ठोकेर पवित्रा लोग्नेसँगै सडक खन्न सल्लेरी झरी । हातमा उम्लेको गुन्द्रुक र तातो भातको पोको छ । तर, त्यसभन्दा अनेक व्यथाका ताता पोका उसले छातीमा बोकेर हिँडेकी छे । ऊ रूपकी रानी छे । मानौं, ऊ चन्द्रमाबाट फुटेकी टुक्रा हो । ऊ स्वर्गका अप्सराहरूबाट छुट्टिएर इन्द्रलोकतर्फ जान बाटो भुलेकी अलपत्र परी हो । तर, वर्षौंदेखि मरुभूमिजस्तो बाँझो कोखले उसको सुन्दरतामा कालो मोसो दलेझैं भएको छ । स्त्रीका ३२ गुणलाई एउटै दोषले छायामा पार्छ । उसको बाँझो कोख लोग्नेको सच्चा प्रेमका लागि तगारो बनेको छ । किनकि, स्वास्नीको पवित्र प्रेम र सुन्दरता मात्रै लोग्नेलाई अनन्तसम्म आफ्नो बनाइराख्ने पूर्णप्रेमको प्रतीक बन्न सक्दैन ।