एआईसँगै चीनमा मार्क्सवादी अर्थशास्त्रको पुनरागमन

६ असोज, काठमाडौं । चीनमा पुँजीवादको विस्तारसँगै ओझेलमा परेको मार्क्सवादी अर्थशास्त्रलाई आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई) क्रान्तिले पुनः जीवित गराइदिएको छ। ग्रिसका पूर्व अर्थमन्त्री तथा फुदान विश्वविद्यालयका वरिष्ठ अनुसन्धानकर्ता यानिस भारोउफाकिसका अनुसार, केही वर्षअघिसम्म चीनका शीर्ष विश्वविद्यालयहरूमा मार्क्सवादलाई केवल औपचारिकतामा मात्र सीमित राखिएको थियो। तर अहिले एआई र रोबोटिक्सको तीव्र विकासले चिनियाँ मार्क्सवादी अर्थशास्त्रीहरूलाई नयाँ ऊर्जा र वैचारिक बल प्रदान गरेको छ।

चिनियाँ मार्क्सवादीहरू लामो समयदेखि देश पुँजीवादी दिशामा जाँदा उत्तर एटलान्टिक अर्थतन्त्रहरू जस्तै ‘रेन्ट ट्र्याप’ (लगानी उत्पादनमूलक क्षेत्रबाट हटेर घरजग्गा वा सम्पत्तिको मूल्य वृद्धिमा सीमित हुने अवस्था) मा फस्ने चिन्तामा थिए। उत्पादनमूलक क्षेत्रमा प्रतिस्पर्धा बढेर नाफाको दर घट्न थालेपछि लगानीकर्ताहरू कम जोखिममा बढी प्रतिफल पाइने घरजग्गा तथा वित्तीय क्षेत्रतर्फ आकर्षित हुन्छन्। यसले गर्दा उद्योगहरू सुक्दै जान्छन् र देशको औद्योगिक जग कमजोर बन्दै जान्छ।