पितृ, सोह्र श्राद्ध र नेपाली संस्कृति
rajdhanidaily.com · Tue Sep 28 23:22:12 GMT 2021
हरेक वर्ष आश्विन कृष्ण प्रतिपदादेखि आश्विन शुक्ल प्रतिपदासम्म सोह्र दिनको तिथिमा गरिने श्राद्धलाई नै सोह्र श्राद्ध भनिने हो । यो सोह्र दिनको पक्षलाई शास्त्रले पितृपक्षका रूपमा लिएको छ । हरेक वर्ष आफ्ना आमा बाबु दिवंगत भएको तिथिमा गरिने वार्षिक श्राद्धलाई वर्षको एकपटक तिथिअनुसार गरिने श्राद्धलाई एकोदृष्टि श्राद्ध भनिन्छ भने पितृपक्षमा गरिने श्राद्धलाई सोह्र श्राद्ध भनिन्छ ।
कल्याण स्मृतिमा ‘श्राद्ध वा पितृ यज्ञः स्यात्’ भनेर श्राद्धलाई पितृयज्ञ नेको छ । त्यस्तै, भविष्य पुराणमा देश, काल, पात्रमा श्राद्धले विधिपूर्वक पितृले पाओस् भनी पुरेत वा ब्राह्मणलाई दान दिनु नै श्राद्ध भनिएको छ । आफ्ना आमाबाबुले जन्म दिई लालनपालन गरी हुर्काइबढाई सक्षम बनाएर राम्रो संस्कार दिने हुनाले नै छोराहरू आमाबाबुको ऋणी हुने हो । छोराहरूले यो ऋण तिर्नुपर्छ भनी शास्त्रमा पनि भनिएको छ । त्यसैले आफू सक्षम भएपछि छोराहरूले आफ्ना आमाबाबुलाई सेवा गर्नुपर्छ । अन्तिम अवस्थासम्म उनीहरूको लालनपालन सेवा सुरक्षा गरिरहनुपर्छ । अनि मृत्युपश्चात् उनीहरूको काजक्रिया कर्मकाण्ड सकिएपछि हरेक वर्षमा दिवंगत भएको तिथिमा श्राद्ध गरेर पितृ ऋण तिर्नुपर्छ ।
स्रोतमा पूरा पढ्नुहोस् (rajdhanidaily.com)