जी-२० सम्मेलन : भारतले दिन खोजेको सन्देश

सन् १९९७ मा एसियाली वित्तीय संकट देखापरेको थियो । विश्वका २० प्रमुख देशहरुले सन् १९९९ मा एसियाली वित्तीय संकटपछि त्यस्ता संकटहरुलाई राष्ट्रको सीमाभित्र राख्न नसकिने र राम्रो अन्तर्राष्ट्रिय आर्थिक सहयोग आवश्यक रहेको बुझेर आर्थिक समूह गठन गरेका थिए । यस ब्लकले हाल विश्वको कुल गार्हस्थ उत्पादनको ८० प्रतिशत र अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारको ७५ प्रतिशत ओगेटेको छ । यसका सदस्यहरुमा अर्जेन्टिना, अष्ट्रेलिया, ब्राजिल, क्यानाडा, चीन, फ्रान्स, जर्मनी, भारत, इन्डोनेसिया, इटाली, जापान, दक्षिण कोरिया, मेक्सिको, रुस, साउदी अरेबिया, दक्षिण अफ्रिका, टर्की, बेलायत, संयुक्त राज्य अमेरिका र युरोपेली संघ रहेका छन् । यो सबै देशहरुलाई पाँच समूहमा बाँडिएको छ । सन् २००८ देखि राष्ट्राध्यक्षहरुको बैठक सुरु भयो ।

जी-२० शिखर सम्मेलनको वार्षिक रुपमा घुम्ती तवरबाट अध्यक्ष चुनिन्छ । यसको कुनै सचिवालय छैन । यसमा केही अतिथि देशहरु छन्, जसमा बंगलादेश, इजिप्ट, मरिसस, नेदरल्याण्ड, स्पेन (स्थायी अतिथि देश), नाइजेरिया, ओमान, सिंगापुर र यूएई रहेका छन् । सन् २०२२ डिसेम्बर १ देखि २०२३ नोभेम्बर ३० सम्म भारतले अध्यक्षता गर्दै आएको छ । सन् २०२४ को अध्यक्षता ब्राजिललाई गर्नेछ । सेप्टेम्बर ९ र १० मा भारतको अध्यक्षतामा हुन लागेको जी-२० सम्मेलनलाई सफल पार्न भारत लागिपरेको छ । नयाँदिल्लीमा अतिथि स्वागतका लागि भारत मण्डपको सर्वद्वार खुला गरिएको छ ।