संयोगले बचेको सिंहदरबारको दुर्लभ घडी र ऐना

अंग्रेजहरूको शासकीय रवाफबाट प्रभावित नेपालका राणाशासकहरूमा आफूलाई असाधारण देखाउने होडबाजी थियो। काठमाडौँ, पाल्पालगायत ठाउँमा निर्माण भएका भव्य राणाकालीन दरबारहरू यस्तै स्पर्धाका प्रमाण हुन्।

राणा प्रधानमन्त्री चन्द्रशमशेरले निर्माण गर्न लगाएको सिंहदरबार यसको सबैभन्दा बलियो उदाहरण हो। १९६० सालमा बनेको यो दरबारबारे लेखक ग्रेटा राणाले सिंहदरबारलाई युरोपका केही दरबारसँग मिल्दोजुल्दो भनी तुलना गरेकी छन्। राणाज् अफ नेपाल पुस्तकमा उनले लेखेकी छन्, ‘सिंहदरबारले मलाई सधैँ अंग्रेजहरूको विशाल ‘च्याट्सवर्थ हाउस’ वा ‘वोबर्न एब्बे’ को सम्झना दिलाउँछ। मलाई लाग्छ, यो महाराज चन्द्रको केही अंग्रेजका कुलीन घरहरूको भ्रमणको प्रभाव हो।’ सिंहदरबारलाई उनले फ्रान्सको ‘साटो दे भर्सायल’ को ढाँचामा निर्माण गरिएको दरबारसमेत भनेकी छन्।