‘ससुराली नै छिमेकी, दसैँमा गएजस्तो लाग्दैन’

व्यक्तिका आ–आफ्नै इच्छा चाहाना हुन्छन् । अनि भोगाई र गराई पनि । तर, चाडपर्व मध्येकै ठुला र प्रमुख भनेर पुस्तौपुस्तादेखि नेपालीले मनाउँदै र अनुसरण गर्दै आएको दसैँ, तिहार र छठको मान्यता भने आज पर्यन्त एकै छ । यद्यपि, विजय उत्सवको रूपमा नेपालीले मनाउँदै आएको दसैँ मनाउने तौरतरिकामा भने पछिल्लो समय केही फरकपन आएको छ ।

खासगरी पहिले–पहिले दसैँलाई विशेष: खानपान, परिवारजनसँग भेटघाट गर्ने, पूजाआजामा व्यस्त हुनेदेखि टिका लगाएर ठुलाबडाबाट आशिष् थाप्ने पर्वको रूपमा लिने गरिन्थ्यो । तर पछिल्लो समय यसको परिभाषासँगै बुझाइ र गराइमा समेत केही फरकपन आएको छ । आजभोलि दसैँलाई दसैँकै रूपमा मनाउने भन्दा पनि बिदाको सदुपयोग गर्ने अवसरको रूपमा लिने परिपाटी बढेको अर्थविद् तथा बैंकर्स अनलराज भट्टराईको तर्क छ । उबेलाको दसैँको भोगाइ, गराई अनि अहिलेको दसैँ अनुभव भट्टराईले यसरी व्यक्त गरेका छन्: