देशमा डेमोक्रेसी छ कि काकिस्टोक्रेसी ?

सिद्धान्ततः देशमा डेमोक्रेसी छ । व्यवहारमा काकिस्टोक्रेसी छ । डेमोक्रेसी’bout नेपाली जनताले धेरै अगाडिदेखि सुन्दै र पढ्दै आएका छन् । तर, काकिस्टोक्रेसीका ’boutमा आम जनतालाई थाहा नहुन सक्छ । जनताले व्यवहारमा प्रजातन्त्रिक मूल्य, मान्यता र व्यवहार महसुस गर्न सकेका छैनन् । जानकारहरू भन्छन्, ‘देशमा आवरणमा प्रजातन्त्र भए तापनि राज्यको व्यवहारमा काकिस्टोक्रेसी छ । अब काकिस्टोक्रेसी भनेको के हो ? भन्ने’boutमा जिज्ञासा हुन सक्छ । राजनीतिमा खराब तथा अक्षम शासकले राज गर्ने व्यवस्थालाई काकिस्टोव्रmेसी भनिन्छ ।

प्रजातन्त्र जनताले जनताबाट जनताका लागि गरिने राज्य व्यवस्था हो । जनताले देश र जनहितमा काम गर्लान् भनेर पटकपटक मतदान गरेर सरकार बनाउनका लागि अवसर दिए । देशमा सुशासन, विधिको शासन, विकास गर्नुको सट्टा मनपरीतन्त्र चलाउन थाले । प्रजातन्त्रका लागि नेपाली समाजले इतिहासको कालखण्डमा लामो संघर्ष गरेको छ । इतिहासको कालखण्डमा प्रजातन्त्रका लागि धेरै आन्दोलन भए । प्रजातन्त्र विश्वव्यापी रूपमा नै स्वीकृत राज्य व्यवस्था हो । परन्तु हाम्रो देशको सन्दर्भमा प्रजातन्त्रलाई राजनीतिक व्यवस्थाको आधार बनाएर केही अदूरदर्शी नेता पालैपालो सत्तामा जाने र सत्ताभोग गर्ने कामले जनता वाक्कदिक्क भएका छन् । देशले निकास पाउन सकेको छैन । सत्तामा जाने कुनै पनि दलको प्रधानमन्त्रीले न विधिको शासनमा देशलाई चलाउन सकेको छ, न त रोजगारीको सिर्जना गर्न नै ।